Een van de grootste uitdagingen voor aardappeltelers is vandaag de toenemende onkruiddruk op de percelen. Vooral doornappel vormt een ernstig probleem. Dit agressief onkruid is wijdverspreid aanwezig op Vlaamse aardappelpercelen, produceert veel zaad en is bovendien giftig. Het kiemt vaak laat in het seizoen, op een moment dat chemische bestrijding niet langer mogelijk is. Ook andere hardnekkige onkruidsoorten, zijn steeds moeilijker te beheersen. Het middelenpakket voor gewasbescherming in aardappelen is recent nog gereduceerd. Door de intrekking van herbiciden op basis van metribuzin en flufenacet, blijven er te weinig actieve stoffen over met een goede werking tegen doornappel. De sterk beperkte middelenkeuze verhoogt het risico op onvoldoende bestrijding en een toenemende populatieopbouw van probleemonkruiden. Van enkele nieuwe, tijdelijke toelatingen moet de efficiëntie nog worden onderzocht. Voor de sector vormt het een grote uitdaging om te bepalen welke producten of combinaties vandaag nog voldoende effectief zijn, in het bijzonder tegen hardnekkige probleemonkruiden. Doornappel is niet alleen een probleem in de landbouw maar ook in stedelijke en gemeentelijke omgevingen. Deze populaties kunnen een belangrijke bron zijn voor verdere verspreiding naar landbouwpercelen.
DOORN wil landbouwers, adviseurs, de aardappelsector, lokale besturen en intercommunales praktische kennis aanreiken over de beheersing van doornappel en andere probleemonkruiden in aardappelen. Het project demonstreert het werkingsspectrum van bestaande en nieuwe herbiciden en combinaties van middelen. Daarnaast toont het alternatieven die de afhankelijkheid van chemische middelen verminderen, namelijk innovatieve technieken, slimme toepassingstechnologieën en mechanische onkruidbestrijding.
- Opstart en proefopzet: demovelden en monitoringsvelden voor doornappel worden geselecteerd en de partners stellen protocollen op voor de demovelden.
- Proefveldwerking 2027 en 2028: in onkruidproeven worden chemische schema’s, mechanische bestrijding en alternatieve technieken opgevolgd en gedemonstreerd. Ook praktijkvelden met doornappel worden gemonitord om kieming en zaadvorming doorheen het seizoen op te volgen.
- Kennisverspreiding naar gemeenten en intercommunales: in fysieke bijeenkomsten per provincie krijgen lokale besturen en intercommunales informatie over wat doornappel is, waar de plant voorkomt, hoe ze bestreden kan worden en hoe ze landbouwers kunnen ondersteunen bij inzameling en verwerking.
- Wintervoorlichting: de resultaten van de demovelden worden verwerkt en verspreid via vulgariserende artikels en wintervergaderingen in 2027-2028 en 2028-2029.
- Digitale gids en terugkoppeling: op het einde van het project wordt een digitale gids “Doornappel” opgemaakt en gedeeld met landbouwers, adviseurs, gemeenten en intercommunales.
De resultaten worden gedeeld via proefveldbezoeken, machinedemonstraties, wintervergaderingen, vulgariserende artikels, nieuwsbrieven, websites, blogs en een digitale gids “Doornappel”.
België