Landbouw en Natuur InZicht

Mensen hebben natuur nodig voor hun welzijn, dat werd al wetenschappelijk bewezen. Maar evengoed hebben mensen landbouw nodig voor hun voedselproductie. Waar deze 2 sectoren soms onterecht als botsend worden voorgesteld, hoeft men niet te kiezen tussen landbouw of natuur. Integendeel, landbouw en natuur zijn geen rivalen, maar bondgenoten die samen het landschap vormen en beiden hebben belang bij bescherming en behoud van onze biodiversiteit en ecosystemen. Met andere woorden, natuur en landbouw hebben elkaar nodig. Tijdens gesprekken tussen Natuurpunt Limburg en de Bellevue Hoeve (Arsa Agri), kwam al snel naar boven dat we die symbiose tussen natuur en landbouw willen belichten. Zo was het zaadje van ons project ”Landbouw en Natuur InZicht” gepland.
Onze ambitie is om de lokale gemeenschap op een speelse en toegankelijke manier te laten ervaren dat natuur en landbouw in elkaars verlengde liggen.

We willen de magie van natuur- en landbouwervaring uitdragen naar een waaier van bijzondere plekken. Dit doen we met een mobiel belevingscentrum, ondergebracht in een duurzaam omgebouwde ontdekkingswagen met natuurlijke uitstraling zodat deze opgaat in het Haspengouws landschap. Het mobiele belevingscentrum kan ingezet worden als een pop-up multifunctioneel bezoekersonthaal, foodtruck, buitenklas, mobiele kijkhut of shop voor natuur- of plattelandsbeleving. Deze zal tijdens evenementen van de partners ingezet worden als gastvrije ontmoetingsplek, als informatieruimte of als flexibele workshopruimte, waarbij ook educatie niet weg te denken is. De wagen kan aan een school, een toegangspoort of aan het startpunt van een wandeling geplaatst worden, maar evengoed midden in de natuur op een opengestelde plaats en zo een aangenaam en verrassend rust- en ontmoetingsplek bieden aan passerende wandelaars of fietsers.
De ontdekkingswagen wordt duurzaam en modulair ontworpen, zodat het gemakkelijk aangepast kan worden aan elk evenement en zo een groot potentieel aan gebruikers aanspreekt. De idee is dat zowel de achterkant als de zijkant van de wagen open kunnen, om verschillende opstellingen mogelijk te maken. De buitenkant wordt herkenbaar aangekleed, waar de gebruiker tijdelijke details aan kan toevoegen, geënt op het evenement van het moment. Binnenin bewaren we educatieve en recreatieve materialen die gebruikt kunnen worden tijdens activiteiten. Om het gebruik van de wagen zo makkelijk en wijdverspreid mogelijk te maken, zal het belevingscentrum het kaliber van een woonwagen (5m x 2.5m x 2.5m) hebben en makkelijk te vervoeren met een tractor of met een zwaardere wagen. Dit belevingscentrum krijgt een vaste standplaats midden in de regio, op de Bellevue Hoeve, van waaruit een vlotte inzetbaarheid verzekerd is. De Bellevue Hoeve en Natuurpunt Borgloon staan gezamenlijk in voor de administratie, de logistiek en het onderhoud.
In de eerste plaats zullen de partners, met name de Bellevue Hoeve (Arsa Agri), de lokale Natuurpuntafdelingen, RLHV en Landbouweducatie Boerenbond vzw gebruik maken van het mobiele belevingscentrum. Daarnaast kan de ontdekkingswagen ook gehuurd worden door de gemeente, lokale verenigingen, bedrijven, organisaties en particulieren voor inzet bij hun initiatieven. Hiervoor wordt door de partners een virtuele pagina opgezet en beheerd, incl. fotogalerij ter inspiratie, reservatietool, agenda, huurvoorwaarden, aangepaste prijslijst, etc. Op die manier wordt de wagen een vertrouwde verschijning in het Haspengouwse platteland wanneer er iets rond natuur en/of landbouw georganiseerd wordt. De inkomsten uit deze verhuur worden geherinvesteerd in het onderhoud en eventuele verdere uitbouw van het mobiele belevingscentrum, waardoor het project ook na de projectperiode duurzaam blijft.
Met deze infrastructurele investering creëren we bijzondere platteland ervaringen en bouwen we samen aan een toekomst waarin landbouw en natuur hand in hand gaan. Maar even belangrijk is de investering in samenwerking, beleving, informatie en educatie die we als laag rondom en bovenop deze infrastructuur willen uitbouwen.

Met dit project menen wij een goede invulling te geven aan Leader prioriteit 3: Biodiversiteit en landschapskwaliteit - Doelstelling 3.1: Versterking en ontsluiting van de cultuurlandschappen, daar ons initiatief zetten we sterk in op het versterken van de symbiose tussen de verschillende functies van de lokale open ruimte (landbouw, natuur, erfgoed en toerisme) en op meer beleving en medegebruik van het landschap door bewoners, recreanten en toeristen.

Natuurpunt Limburg vzw is de promotor, met Natuurpunt Borgloon als betrokken copromotor. Arsa Agri (Bellevue Hoeve), het Regionaal Landschap Haspengouw en Voeren (RLH&V) en Landbouweducatie Boerenbond vzw zijn op hun beurt sterke partners.
Natuurpunt is een vrijwilligersvereniging die in heel Vlaanderen opkomt voor behoud en bescherming van natuur en biodiversiteit en voor het recht van alle mensen hierop in hun omgeving om zo mee voor een gezond leefmilieu te zorgen. De organisatie kent een jarenlange en uitgebreide ervaring met Europese en Vlaamse projecten en beschikt over de nodige kennis en tools. De Bellevue Hoeve is een kleinschalig gemengd bio-landbouwbedrijf dat tracht zo diervriendelijk, ecologisch en lokaal mogelijk te werk te gaan door de eigen voeders te telen en het hoevevlees korte keten te verkopen. In de Bellevue Hoeve worden natuurgebieden begraasd met runderen en schapen, worden kinderkampen georganiseerd, is een zorgboerderij aanwezig en worden mensen met behulp van paarden gecoacht. Als agro-ecologisch bedrijf laat het natuur en landbouw hand in hand gaan. Het RLH&V zorgt als organisatie actief voor het landschap, de natuur en het landschappelijk erfgoed in samenwerking met talloze partners. Landbouweducatie Boerenbond vzw organiseert daguitstappen en plattelandsklassen met bezoeken aan land-en tuinbouwbedrijven en ondersteunt landbouwers voor de klas. Zo leren zij kinderen en jongeren over de oorsprong van hun voeding en de inspanningen van de land- en tuinbouwer voor een duurzame productie. Promotor, co-promotor en partners hebben elkaar gevonden in de gemeenschappelijke visie dat landbouw en natuur onlosmakelijk met elkaar verbonden én noodzakelijk zijn voor iedereen. en staan wat betreft het inhoudelijke engagement absoluut op dezelfde voet.

Het projectgebied omvat het grondgebied van de gemeenten Hasselt-Kortessem en Tongeren-Borgloon, met een focus op deelgemeenten Kortessem en Borgloon. Arsa Agri is gelegen op de grens tussen beide voormalige gemeenten Borgloon en Kortessem en op het gehele grondgebied zijn meerdere lokale afdelingen van Natuurpunt actief. Ook Landbouweducatie Boerenbond vzw en het Regionaal Landschap Hapengouw en Voeren zijn actief in het beoogde gebied.

We willen van dit project een participatief project maken, waarbij alle doelgroepen - bewoners, maar ook de gemeenten, lokale verenigingen en publieke instanties - betrokken worden. Hiermee willen we enerzijds een breed draagvlak creëren voor de visie dat landbouw en natuur van nature verbonden zijn en anderzijds sterk inzetten op lokale buurtwerking. De betrokken gemeenten kunnen hierbij een waardevolle, flankerende rol spelen. Duurzaamheid is belangrijk in ons project. We hebben daarom niet alleen aandacht voor de ecologische duurzaamheid, maar ook de sociale duurzaamheid en duurzaamheid van de projectresultaten in de tijd.

Financieel zijn wij als consortium bereid de gevraagde financiële en inhoudelijke verplichtingen op ons te nemen. Wij hebben er verder alle vertrouwen in dat we voor de volledige restfinanciering de nodige subsidie- en sponsoring kanalen kunnen aanboren.